raakvlakken

Maarten Dings

 

marthe02

 

marthe04

 

marthe01

 

marthe03

 

fotografie_marthecoolens_aesthetic_of_the_diverse8

 

fotografie_marthecoolens_aesthetic_of_the_diverse1

In de weekendkrant van 23/24 juli lees ik dat een foto niet meer bestaat. Toch niet op of in onze smartphones. Dit dacht ik te weten (afgaande op de rooskleurigheid die ik, met behulp van filters, her en der zie passeren) maar het blijkt nog verregaander dan gedacht. Er is zelfs een term voor: ‘Computational Photography’. Jaren geleden maakte ik mij vrolijk over de (toen revolutionaire) digitale techniek die glimlachende gezichten voor de lens herkende. Inmiddels blijkt elke digitale foto in wezen vals te zijn. Samengestelde leugentjes voor eigen bestwil. Het fotografisch weefsel (vroeger ‘korrel’, tegenwoordig ‘pixel’) blijkt instabiel. Je weet niet wat je ziet.
Het deed me denken aan een andere kijkervaring die ik recent had. Tijdens de eindejaarstentoonstelling van de KASK in Gent, was (evenals hierboven) werk van Marthe Coolens te zien. Net als haar afstuderende collega Arne Naert (die een fascinerende experimentele documentaire toonde) speelt Coolens met deze oppervlakte-instabiliteit. Haar (dé)collages zijn samengesteld uit beelden afkomstig van het internet. Ze raken onthecht van hun oorspronkelijke context en worden als bouwstenen gebruikt bij het fabriceren van nieuwe beelden. Mijn kijken raakte prettig ontregeld en mij ogen schoten heen en weer over het beeldoppervlak. Er is geen houvast maar toch maant het kijken mij tot rust. Wordt het kijken haast ‘tactiel’. Eigenlijk is het leuker om bovenstaande beelden in het echt te zien omdat daar (offline) het contrast tussen scherpte en onscherpte nog conflictueuzer oogt.
Op banners of raamstickers van doorgaans wat goedkopere eethuizen kom je ook wel eens van die beelden tegen: In een te lage resolutie naar de drukker gestuurd en daarmee de fotografische illusie op aandoenlijke wijze doorprikkend. “Hallo, ik ben een foto” lijken ze te willen zeggen.
ps: te bekijken bij deze  klassieker van The Honeymoon Killers.

 

 

vingeroefening

Maarten Dings

 

Hoe tussen duim en wijsvinger het papier behoedzaam gemonsterd wordt. Om zeker te zijn dat geen pagina onbelicht zal blijven? Of omwille van de tastzin; het plezier? (Zoals Audrey Tatou lang geleden haar hand in een zak graan liet zakken). Hier komen gelukkig geen steriele witte handschoentjes aan te pas. Niet van vreemde smetten vrij maar vrij ademende materie. Met elk omslaan van de bladzijdes daartoe aangemoedigd. Een choreografie samengesteld uit fijn motorische handelingen. (Voor wie er muziek bij wil: te bekijken bij iets van dans dans).
De foto’s tonen een wereld waarvan ik vermoed dat ze bestaat, niet al te ver van mij vandaan, maar evengoed onvindbaar blijft. Niet enkel en alleen omdat ik aan de scènes voorbij zou lopen. Wie kan zien is pas halfweg; daar ook een beeld uit destilleren vraagt om aandacht en geduld. Één toegeknepen oog en een ander oog dat de kunst van het abstraheren verstaat.
Even meticuleus komen de in eigen beheer ‘uitgebrachte’ boeken van Annelies de Mey tot stand. Palladiumprints die door mensenhand aan elkaar verwant werden gemaakt. Opzichzelfstaand zijn de beelden al onweerstaanbaar maar met de nevenschikking ontstaat een universum waarin het heerlijk unheimlich dwalen is. De accumulatie van beelden; zich opstapelend als de zinnen in een gedicht waarvan ik de achterliggende waarheid maar niet doorgronden kan.
In een rechtvaardige wereld zou, op de vele websites gewijd aan de stortvloed van fotoboeken, over deze publicaties unaniem de loftrompet worden gestoken. Op aan het fenomeen gewijde beurzen, tussen tafels vol losse flodders en oudbakken blaadjes, is het werk immers een verademing. Het wachten is op een uitgever zonder koudwatervrees. Tot die dag blijft het werk een geheimtip.

 

 

 

 

 

 

ps: shadowplay van Joy Division, in een versie van Bert Dockx:

 

 

ABC

Maarten Dings

Untitled-27

Untitled-6

 

Untitled-9

Untitled-5

 

Untitled-3
Untitled-7

Untitled-21

 

Untitled-12

Untiled-17

 

De bibliotheek hield haar jaarlijkse boekenverkoop in de Leopoldskazerne in Gent. Ik dacht slim te zijn door vroeg te gaan en zo op mijn gemak, voor de middagdrukte, een keuze te kunnen maken. Dat viel tegen. Het was drommen. Zo drommen dat mijn liefde voor boeken  (en de koopjesjager in mij) het al snel moesten afleggen tegenover de misantroop, die ik ook ben. En wat moest ik ook met al die muffe en uitgewoonde  kaften in mijn boekenkast? In het naar buiten gaan viel mijn oog op een tafeltje met onder meer enkele oude modebladen. Het bleek om een afgeschreven deel van het archief van het MIAT te gaan.  Verstopt onder een stapel boeken lagen ook enkele exemplaren van het tijdschrift ABC. Ook afgeleefd, maar dan op een manier die de magazines verheft tot prikkelende artefacten.
Bovenstaande beelden zijn scans van enkele nummers uit 1955-1957. Fotocredits worden nergens vermeld.  Jammer, maar ook niet rampzalig. Want wat de beelden echt mooi maakt is het drukraster, de verkleuring, de patina…
ABC  (een geïllustreerd weekblad) werd uitgeven door drukkerij Het Licht in Gent. Het prachtige art-deco gebouw van de drukkerij huisvestte ooit het dagblad Vooruit (voorloper van De Morgen) . Een jaar of twee geleden werd het gerenoveerd en nu zit een jeugdherberg in. Net voor de renovatie maakte Suzanne Kriemann er nog foto’s, gebundeld in de mooie publicatie ‘Het Licht’, dat gratis ooit verdeeld werd in het kader van TRACK.

 

heilig vuur

Maarten Dings

janopdekamp03

janopdekamp04janopdekamp08janopdekamp06janopdekamp05

Begin juni, op een ietwat frisse lenteavond, luisterden we in de DOK-Arena naar de plaatvoorstelling  van de Violent Husbands. Na afloop warmden ze grote blikken worst op in het kampvuur. Band en publiek dronken samen pintjes en aten worstjes rondom het vuur.
Hot Wood (de nieuwe plaat, red)  werd opgenomen onder een verlaten brug in Gent, naast een knetterend kampvuur, met niet meer dan een draagbare recorder (met 4 AA batterijtjes), een paar micro’s en zwanworstjes. De songs zijn rijp, intiem, rauw en spontaan. Zo hoor je op de achtergrond voorbijrijdende treinen, kikkers, krekels en dronken nachtelijke bezoekers”.
Klopt allemaal als een zwerende vinger. Ik moet zeggen dat het concert een beetje leed onder de ironische vrijblijvendheid, maar eigenlijk is het ook juist de nonchalance en frivoliteit die de husbands tot de leukste Belgische band van het moment maakt.
Ze maakten een conceptplaat die er eigenlijk geen is. Geen hoogdravende teksten, wel veel spitsvondigheden en pretentieloze gemeenplaatsen (al dan niet met een vettige knipoog). Geen ingewikkelde akkoordenschema’s of protserige solo’s maar verslavende meezingers. Het allerbelangrijkste, vind ik, is dat je hoort dat de plaat gemaakt is omwille het speelplezier. Omdat het, door allerhande andere muzikale uitstapjes van de groepsleden, vast te lang geleden was dat ze nog eens iets samen gedaan hadden. Niet oeverloos pielen in het repetitiekot Niet al teveel wikken en wegen maar (schijnbaar uit de losse pols) gewoon doen.
Bovenstaande foto’s van de plaatopnames zijn gemaakt door  Jan Opdekamp. We zien er vrienden en bevriende muzikanten op terug. We zien het kampvuur en we zien de worstjes. We zien de band balanceren tussen pose en een ‘onbewaakt moment’  Jan Opdekamp is de perfecte huisfotograaf voor deze groep. Omdat zijn werk even ontwapenend is en even achteloos virtuoos. Een verademing.
Want in de wereld van de fotografie wemelt het van het post-postmodern conceptueel gejongleer. Wie iets te veel (vaak dezelfde) pretentieuze praatjes en plaatjes heeft moeten aanhoren en schouwen, hunkert  naar kunstenaars die de voeten graag op de grond houden (en hun neuzen uit wikipedia). Mensen die, met de camera als metgezel, eenvoudig op zoek zijn naar beelden en een beeld herkennen wanneer ze het tegen het  lijf lopen. Jan Opdekamp hoeft  niet te schermen pseudofilosofische referenties naar de romantiek; hij staat gewoon als ‘wanderer’ op de beginpagina van zijn website. Wars van dure praatjes maar vol prachtige beelden die de kijker van de dagelijkse beslommeringen losweekt.
ps: Roept er iemand om een zomerhit voor zwoele nachten? Voilà. Vrijdag 22 juli spelen ze, tijdens de Gentse Feesten, op de Kouter. Gratis en voor niets.

 

janopdekamp07

pain aint paint

Maarten Dings
4

Giovanni Battista Naldini – Beweinung Christi

10

Girolamo Siciolante da Sermoneta – Bildnis eines Kardinals

09

Lavinia Fontana – Weihe der Jungfraui Maria

11

Alessandro Allori – Judith

07

Lavinia Fontana – Vermählung der hl. Katharina

01

Parmigianino – Casal Maggiore

05

Caravaggio – Johannes der Täufer mit dem Lamm spielend

06

Tintoretto – Vulkan überrascht Venus und Mars

08

Pellegrino Tibaldi – Die heilige Familie

 

02

Florentinisch: Hl. Familie mit Engln

Van een Waalse leraar op rust kocht ik deze week een doos vol educatieve dia’s. Daaronder een kleine reeks Duitstalige dia’s gewijd aan Florentijnse schilderkunst uit de Renaissance. In musea tot in lengte van dagen geconserveerd; in reproductie overgeleverd aan de tand des tijds. Of hoe fotochemie beelden  weergaloos onteert.